Gdy boli żołądek…

Gdy boli żołądek…
Wrzody żołądka, czyli ubytki w błonie śluzowej, to częsta i bolesna choroba. W odróżnieniu od wrzodów dwunastnicy nie ma w jej przypadku zróżnicowania na płeć – tak samo często chorują zarówno kobiety, jak i mężczyźni.

Ważne jest więc odwiedzenie gastrologa w przypadku podejrzenia o tego rodzaju schorzenie. Istotne jest bowiem szybkie podjęcie skutecznego leczenia. Wówczas choroba nie da się tak bardzo we znaki, możliwe nawet będzie całkowite wyleczenie. Badania podają, że aż 4/5 wrzodów żołądka jest zlokalizowanych w okolicy krzywizny mniejszej, a przede wszystkim w odźwierniku żołądka i w okolicy kąta.
Powody zachorowania
Przyczyny zachorowania na wrzody żołądka są powszechnie znane. Najczęściej wymienia się wśród nich:
nadmierny stres
niezdrowe oraz nieregularne odżywianie się
palenie papierosów – składniki dymu tytoniowego w znacznym stopniu przyczyniają się do powstawania wrzodów, co więcej, utrudniają gojenie się wrzodów, a także powodują częstsze nawroty choroby
bakteria Helicobacter pylori – zakażenie ta bakterią jest bardzo powszechne i odpowiada aż za 70% przypadku zachorowań na wrzody żołądka; szacuje się, że w Polsce zarażonych jest aż 1/3 dzieci i większość osób dorosłych; W pierwszej fazie zakażenia dochodzi do ostrego zapalenia żołądka objawiającego się silnym bólem, co stopniowo przechodzi w przewlekłe zapalenie
niesteroidowe leki przeciwzapalne – uszkadzają komórki nabłonka żołądka, przez co zmniejsza się wytwarzanie prostaglandyny wykazującej działanie ochronne
czynniki genetyczne – dotyczy to osób, które posiadają zwiększoną ilość komórek okładzinowych, które wytwarzają kwas solny, dodatkowo są one nadmiernie wrażliwe na działanie gastryny
Jak poznać, że ma się wrzody żołądka?
Objawy zwiastujące chorobę wrzodową żołądka są dość łatwe do rozpoznania. Należą do nich:
dotkliwy ból na wysokości żołądka, który pojawia się kilka godzin po jedzeniu, często dolegliwość na nasila się wiosną oraz jesienią
zgaga
zmniejszony apetyt lub jego całkowity brak
nudności i wymioty
odbijanie, któremu towarzyszy gorzki lub kwaśny smak
niesmak w ustach
zaparcia i biegunki
spadek wagi
wzdęcia
czkawka
Jeśli zaobserwuje się którykolwiek z powyższych objawów koniecznie trzeba jak najszybciej udać się do gastrologa w celu rozpoczęcia skutecznej kuracji mającej na celu zlikwidowanie bolesnych wrzodów.

Wizyta u lekarza i późniejsze leczenie
Wizyta u gastrologa wiąże się z wykonaniem potrzebnych badań – laboratoryjnych oraz gastroskopii, w przypadku podejrzenia o wrzody żołądka. Badanie nie należy do najprzyjemniejszych, jednak da się je przeżyć i nie wiąże się ze zbyt dużym bólem. Pacjent odczuwa przede wszystkim dyskomfort spowodowany obecnością giętkiego i miękkiego przewodu zakończonego małą kamerą, który tkwi w układzie pokarmowym. Wprowadza się go tam poprzez jamę ustną. W ten sposób lekarz obserwuje wnętrze żołądka na komputerowym monitorze. Jeśli podczas badania potwierdzi się obecność wrzodów, konieczne staje się pobranie fragmentu materiału do badania histopatologicznego. Jest to możliwe do wykonania podczas gastroskopii. Badanie histopatologiczne potwierdzi lub wykluczy obecność nowotworu.
Szybko podjęte leczenie jest kluczowe w skutecznej walce z wrzodami żołądka. Różni się ono w przypadku zakażenia Helicobacter pylori, a brakiem bakterii w organizmie. W pierwszym przypadku konieczne jest siedmiodniowe leczenie przy użyciu 3 leków (inhibitor pompy protonowej oraz dwa spośród trzech antybiotyków, takich jak: amoksycylina, metronidazol oraz klarytromycyna). W 90% przypadków terapia ta przynosi pożądane efekty – bakteria zostaje zlikwidowana. W przypadku, gdy istnieją jakiekolwiek przeciwwskazania do zastosowania któregoś z wymienionych leków, wykorzystuje się następujące połączenie: inhibitor pompy protonowej, sole bizmutu, metronidazol oraz tetracyklina. Jeśli po upływie 4 tygodni nie odnotuje się nawrotu choroby, pacjent zostaje uznany za wyleczonego. Aby się tego dowiedzieć, konieczne jest przeprowadzenie testu oddechowego lub testu, który wykrywa obecność antygenu Helicobacter pylori w kale. Jeśli bakteria nadal jest obecna w organizmie, przeprowadza się leczenie drugiego oraz trzeciego rzutu. W sytuacji, gdy wrzody żołądka nie są skutkiem zakażenia Helicobacter pylori, leczenie wygląda następująco: pacjent otrzymuje inhibitor pompy protonowej, który najsilniej hamuje wydzielanie kwasu solnego, H2-blokery, które również blokują wydzielanie kwasu solnego, M1-blokery, które blokują receptory muskarynowe, co w efekcie zmniejsza produkcję kwasu żołądkowego, leki osłaniające, które chronią wrzody przed podrażnieniami, analogi prostaglandyn, które działają osłonowo na śluzówkę żołądka i zmniejszają nadmierną produkcję kwasu żołądkowego.
W niektórych przypadkach konieczne okazuje się leczenie operacyjne. Chirurg dokonuje wycięcia fragmentu żołądka wraz z wrzodem. Wówczas konieczne staje się odtworzenie usuniętego fragmentu układu pokarmowego. Robi się to na dwa sposoby. Pierwszym jest połączeniu końca dwunastnicy z żołądkiem (metoda Rydygiera). Drugim zaś połączenie żołądka z pierwszą pętlą jelita cienkiego (metoda Billroth II). Dzięki temu do przewodu pokarmowego doprowadzana jest żółć oraz sok trzustkowy.
Bardzo ważne jest wspomaganie leczenia farmakologicznego zdrowym trybem życia. Przy wrzodach żołądka istotne jest, by przestać palić papierosy, w miarę możliwości unikać sytuacji stresowych oraz zacząć zdrowo się odżywiać. Oznacza to, że posiłki powinny być niewielkie, ale częste (nawet do 7 w ciągu całego dnia), powinny obejmować gotowane produkty, unikać natomiast należy smażonych, pieczonych, mocno doprawionych i surowych), ważne jest również to, by móc zjeść w spokoju i bez pośpiechu.
Warto wiedzieć, że produkty, które nasilają chorobę, to: kawa, herbata, napoje gazowane, ciężkostrawne potrawy, cebula, pikantne, smażone oraz tłuste potrawy. Z kolei dieta osoby walczącej z wrzodami żołądka powinna obfitować w: twaróg, chude i gotowane mięso, kaszę, kisiel, galaretki, ciasto pozbawione tłuszczów, jasne i czerstwe pieczywo oraz kawa zbożowa.